Son dönemde ödemelerde yaygın şekilde kullanılan IBAN ile para transferleri için hukukçulardan kritik uyarı geldi. Uzmanlar, özellikle açıklama kısmının boş bırakılması ve teyit edilmemiş hesaplara para gönderilmesinin ileride hukuki sorunlara neden olabileceğini belirtti.

Kart komisyonundan kaçınmak veya fiş-fatura düzenlememek amacıyla bazı işletmelerin IBAN üzerinden tahsilat talep etmesi, hizmet alan kişiler açısından da risk oluşturabiliyor. Para gönderilen hesabın suç gelirleri kapsamında takipte olması, transfer yapan kişi için de inceleme sürecine yol açabiliyor
TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Olgun Değirmenci, IBAN ile para göndermenin hukuki olarak sebebe dayalı bir işlem olduğuna dikkat çekti.
Değirmenci, transfer sırasında açıklama bölümüne ödemenin nedeninin yazılmasının yanlış anlaşılmaları önleyeceğini belirterek, mal veya hizmet karşılığı yapılan ödemelerde bunun mutlaka belirtilmesi gerektiğini ifade etti. Süreklilik gösteren para transferlerinde not düşülmesinin ileride yaşanabilecek uyuşmazlıkların önüne geçeceğini vurguladı.
Para gönderilen hesabın suç örgütleri tarafından kullanılan bir hesap olması durumunda, transfer yapan kişinin de incelemeye takılabileceğini belirten Değirmenci, bankaların şüpheli işlemleri bildirmesi halinde sürecin ilgili kurumlarca takip edilebildiğini söyledi.

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Çolak da kayıt dışılıkla mücadelede dijital ödeme ve denetimlerin önemine işaret etti.
Çolak, mal veya hizmet alımında şahsi hesap yerine işletmenin kayıtlı IBAN’ının tercih edilmesi gerektiğini belirterek, açıklama kısmına “araç tamiri”, “kapora”, “özel ders ücreti” gibi işlemi tanımlayan ifadelerin yazılmasının kanıt niteliği taşıyacağını söyledi.

Uzmanlara göre ticari faaliyet niteliği taşıyan düzenli ve yüksek tutarlı para transferleri vergi incelemesine konu olabiliyor. Açıklamasız ve belgesiz işlemler kayıt dışı gelir olarak değerlendirilerek cezalı vergilendirme riski doğurabiliyor.
Kaynağı belirsiz işlemlerde suç gelirlerinin aklanması veya terörün finansmanı şüphesi oluşması halinde banka hesaplarına ve mal varlıklarına el konulabileceği, adli soruşturma başlatılabileceği ifade ediliyor.
Uzmanlar, vatandaşların IBAN transferlerinde açıklama yazması, IBAN sahibini teyit etmesi, işletme unvanı ile hesap eşleşmesini kontrol etmesi ve ödeme karşılığında yasal belge talep etmesinin mağduriyetleri önleyeceğini vurguluyor.